1. Khái niệm về hộ chiếu
Hộ chiếu là giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền của Nhà nước cấp cho công dân để sử dụng khi xuất cảnh, nhập cảnh và chứng minh quốc tịch, nhân thân ở nước ngoài. Theo Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 2019, hộ chiếu là tài sản thuộc quyền sở hữu của Nhà nước nhưng được giao cho công dân sử dụng.
Hộ chiếu đóng vai trò rất quan trọng trong bối cảnh hội nhập quốc tế, giúp công dân thực hiện các quyền như du lịch, học tập, làm việc ở nước ngoài.
2. Các loại hộ chiếu tại Việt Nam
Hiện nay, Việt Nam cấp 3 loại hộ chiếu chính:
Hộ chiếu phổ thông: Cấp cho công dân Việt Nam để đi nước ngoài với mục đích cá nhân như du lịch, học tập, lao động.
Hộ chiếu công vụ: Cấp cho cán bộ, công chức đi nước ngoài thực hiện nhiệm vụ công.
Hộ chiếu ngoại giao: Cấp cho quan chức cấp cao của Nhà nước khi thực hiện công vụ đối ngoại.
Trong đó, hộ chiếu phổ thông là loại phổ biến nhất đối với người dân.
3. Điều kiện và thủ tục cấp hộ chiếu
a. Điều kiện cấp
Công dân Việt Nam được cấp hộ chiếu khi:
Có quốc tịch Việt Nam
Không thuộc các trường hợp bị hạn chế xuất cảnh theo quy định pháp luật
b. Thủ tục cấp hộ chiếu
Hiện nay, công dân có thể làm hộ chiếu theo 2 cách:
Làm trực tiếp tại cơ quan quản lý xuất nhập cảnh
Làm online qua Cổng Dịch vụ công quốc gia
Hồ sơ cơ bản gồm:
Tờ khai đề nghị cấp hộ chiếu
CCCD/CMND còn hiệu lực
Ảnh chân dung theo quy định
Thời gian giải quyết thường từ 5–8 ngày làm việc.
4. Thời hạn và giá trị sử dụng của hộ chiếu
Hộ chiếu phổ thông cấp cho người từ 14 tuổi trở lên có thời hạn 10 năm
Đối với trẻ em dưới 14 tuổi: thời hạn 5 năm
Hộ chiếu không được gia hạn mà phải cấp mới khi hết hạn
Hộ chiếu còn phải đảm bảo còn hạn ít nhất 6 tháng khi xuất cảnh sang nhiều quốc gia.
5. Một số vấn đề pháp lý thường gặp
Trong thực tế, liên quan đến hộ chiếu thường phát sinh các vấn đề như:
Mất hộ chiếu: Phải khai báo ngay với cơ quan công an và làm thủ tục cấp lại
Sai thông tin: Cần điều chỉnh, cấp lại để tránh rắc rối khi xuất nhập cảnh
Bị từ chối xuất cảnh: Có thể do nợ thuế, vi phạm pháp luật hoặc đang bị điều tra
Do đó, công dân cần kiểm tra kỹ thông tin và tuân thủ quy định pháp luật trước khi ra nước ngoài.
